Toegankelijkheid check voor websites die iedereen beter kan gebruiken
Toegankelijkheid betekent dat iedereen je website kan gebruiken, ook mensen die met een schermlezer werken, alleen een toetsenbord gebruiken, slechtziend zijn of kleurenblind. CheckBorg toetst je site aan de WCAG-richtlijnen (de internationale standaard) en signaleert waar bezoekers vastlopen. Sinds 28 juni 2025 stelt de European Accessibility Act (EAA) toegankelijkheid bovendien wettelijk verplicht voor veel commerciele diensten.
Controlepunten
Waarom dit belangrijk is
Ongeveer een op de vijf mensen heeft een blijvende of tijdelijke beperking, dus ontoegankelijke pagina's sluiten een flink deel van je publiek uit en kosten je conversie. Een schermlezer leest alleen voor wat technisch correct is opgebouwd; ontbreken labels, alt-teksten of een logische koppenstructuur, dan wordt je site onbruikbaar voor blinde en slechtziende bezoekers. Dezelfde semantische structuur die schermlezers gebruiken, helpt ook zoekmachines en AI-assistenten je content te begrijpen, dus toegankelijkheid en vindbaarheid versterken elkaar. Slecht contrast of een onbedienbaar formulier zorgt verder dat ook mensen zonder beperking afhaken op een telefoon in de zon of met een trillende muis. Sinds de EAA op 28 juni 2025 in werking is, kan ontoegankelijkheid bovendien juridische en reputatierisico's geven voor webshops, banken, vervoer en andere diensten. Toegankelijk bouwen is dus tegelijk een kwestie van fatsoen, bereik, vindbaarheid en compliance.
Veelvoorkomende bevindingen
WCAG (Web Content Accessibility Guidelines) is de wereldwijde standaard voor toegankelijke websites, opgesteld door het W3C. De richtlijn kent drie niveaus: A (minimaal), AA (de praktijknorm waar de meeste wetgeving naar verwijst) en AAA (zeer streng). De huidige versie is WCAG 2.2. De criteria zijn gegroepeerd rond vier principes: waarneembaar, bedienbaar, begrijpelijk en robuust. CheckBorg toetst geautomatiseerd controleerbare criteria; een deel van WCAG, zoals of een alt-tekst inhoudelijk klopt, blijft mensenwerk.
Veel toegankelijkheid zit in correcte HTML-semantiek. Een schermlezer bouwt op basis van de code een navigeerbare structuur op: koppen worden een inhoudsopgave, landmarks (header, nav, main, footer) laten gebruikers snel springen, en labels vertellen wat een veld doet. Wordt opmaak puur visueel gemaakt, bijvoorbeeld een dikgedrukte regel die als kop bedoeld is maar geen h-tag is, dan ziet een ziende bezoeker een kop maar een schermlezer niets bijzonders. Goede structuur is daarom geen extra laag, maar de basis.
Kleurcontrast is een van de meest voorkomende en best meetbare problemen. WCAG AA vraagt een contrastverhouding van minstens 4.5:1 voor normale tekst en 3:1 voor grote tekst (vanaf circa 18px vet of 24px normaal). Lichtgrijze placeholder-tekst, gekleurde knoppen met witte tekst of tekst over een foto vallen vaak net onder de norm. Dit raakt niet alleen slechtzienden, maar iedereen bij fel zonlicht of op een goedkoop scherm.
Toetsenbordbediening is essentieel voor mensen die geen muis kunnen gebruiken. Alle interactieve elementen (links, knoppen, velden, menu's) moeten met Tab bereikbaar en met Enter of spatie bedienbaar zijn, in een logische volgorde. Daarbij hoort een zichtbare focusindicator: een duidelijk kader om het element dat nu actief is. Custom componenten zoals dropdowns, modals of sliders gaan hier vaak mis omdat ze met losse div's gebouwd zijn zonder de juiste rollen en toetsenbord-afhandeling.
Belangrijk om eerlijk te zijn: een geautomatiseerde scan vangt naar schatting 30 tot 50 procent van de WCAG-criteria. CheckBorg detecteert en prioriteert wat machinaal te meten is, maar zaken als logische leesvolgorde, zinvolle alt-teksten en bruikbaarheid met een echte schermlezer vragen handmatige toetsing. Voor een wettelijk eindoordeel over EAA-conformiteit verwijzen we naar een toegankelijkheidsspecialist; CheckBorg geeft je de signalen en prioriteiten, geen juridisch advies.
Hoe pak je het aan
Zet het taalattribuut goed
Stel in je template of CMS-thema het lang-attribuut op de html-tag in (bijvoorbeeld lang="nl"). Dit is een eenmalige aanpassing in de hoofdtemplate van je site of CMS.
Geef afbeeldingen zinvolle alt-teksten
Vul in je CMS bij elke informatieve afbeelding een korte, beschrijvende alt-tekst in. Laat alt leeg (alt="") bij puur decoratieve beelden, zodat de schermlezer ze overslaat. Dit gebeurt in de mediabibliotheek of editor.
Koppel labels aan formuliervelden
Zorg dat elk invoerveld een gekoppeld label heeft (label met for, of aria-label). Dit is een aanpassing in je formulier-template, theme of de code van je contact- en bestelformulieren.
Herstel de koppen- en landmarkstructuur
Gebruik een enkele h1 per pagina en bouw daaronder logisch op met h2 en h3, zonder niveaus over te slaan. Wikkel hoofdonderdelen in main, nav en footer. Dit zit in je templates of paginaopbouw.
Verbeter kleurcontrast
Pas in je huisstijl of CSS de tekst- en knopkleuren aan tot ten minste 4.5:1 contrast. Vermijd lichtgrijze tekst op wit. Dit gebeurt in de styling van je thema, niet in losse pagina's.
Laat een specialist een handmatige toets doen
Voor EAA-conformiteit en de criteria die een scan niet ziet, laat een toegankelijkheidsexpert handmatig testen met schermlezer en toetsenbord. CheckBorg levert de prioriteitenlijst om mee te starten.
Controleer je eigen website
Vul je domein in en ontdek welke checks aandacht nodig hebben.
Veelgestelde vragen
Wat is het verschil tussen WCAG A, AA en AAA?
A is het minimumniveau, AA is de praktijknorm waar de meeste wetgeving (waaronder de EAA) naar verwijst, en AAA is een zeer streng niveau dat zelden volledig haalbaar is. Richt je in de praktijk op WCAG 2.2 niveau AA.
Lost CheckBorg de toegankelijkheidsproblemen automatisch op?
Nee. CheckBorg detecteert, signaleert en prioriteert wat machinaal meetbaar is. De daadwerkelijke fix gebeurt in je CMS, thema of code: alt-teksten invullen, labels koppelen, contrast aanpassen. Wij geven je de lijst, jij of je bouwer voert het door.
Geeft de scan een juridisch oordeel over de EAA?
Nee. We geven geen juridisch eindoordeel over de European Accessibility Act of andere wetgeving. We signaleren waar je site afwijkt van WCAG en wat prioriteit heeft. Voor een formeel conformiteitsoordeel verwijzen we naar een toegankelijkheidsspecialist of jurist.
Vangt een geautomatiseerde scan alle toegankelijkheidsproblemen?
Nee, een scan dekt naar schatting 30 tot 50 procent van de WCAG-criteria: precies de zaken die machinaal te meten zijn. Of een alt-tekst inhoudelijk klopt, of de leesvolgorde logisch is en of de site echt werkt met een schermlezer, vraagt handmatige toetsing door een mens.
Geldt de EAA ook voor mijn website?
De European Accessibility Act geldt sinds 28 juni 2025 voor veel commerciele diensten, zoals webshops, bankieren, vervoer en e-books, met enkele uitzonderingen voor kleine ondernemingen. Of jouw site eronder valt, hangt af van je dienst en omvang; laat dit zo nodig juridisch toetsen.
Helpt toegankelijkheid ook mijn vindbaarheid?
Ja. Dezelfde semantische structuur die schermlezers gebruiken (correcte koppen, alt-teksten, labels, een goede paginatitel) helpt ook zoekmachines en AI-assistenten je content te begrijpen. Toegankelijk bouwen en goed vindbaar zijn gaan grotendeels hand in hand.